Herman cake: alles over Herman de vriendschapscake

Heb je ooit een bakje beslag gekregen met de instructie om het tien dagen lang te verzorgen? Dan heb je waarschijnlijk kennisgemaakt met Herman cake, ook wel bekend als Herman de vriendschapscake. Deze bijzondere cake is meer dan alleen een recept. Het is een traditie waarbij een gefermenteerde starter wordt gedeeld met vrienden, familie en collega’s.

In dit artikel ontdek je wat Herman cake precies is, hoe het werkt, waarom de starter fermenteert en hoe je zelf aan de slag kunt met Herman de vriendschapscake.

Wat is Herman cake?

Herman cake is een zoete cake die wordt gemaakt van een gefermenteerde starter. Deze starter bestaat meestal uit bloem, melk, suiker en gist. Gedurende ongeveer tien dagen wordt de starter gevoed en verzorgd. Aan het einde van deze periode wordt een deel van de starter gebruikt om een cake te bakken.

Het bijzondere aan Herman cake is dat je niet alle starter zelf gebruikt. Een deel geef je weg aan anderen, zodat zij ook een Herman kunnen verzorgen en uiteindelijk een cake kunnen bakken.

Daarom wordt Herman ook wel de vriendschapscake genoemd.

Waarom heet het Herman de vriendschapscake?

De naam Herman heeft geen officiële oorsprong, maar in Nederland en België wordt de starter al jarenlang “Herman” genoemd. Wie een portie starter ontvangt, krijgt vaak een briefje met instructies voor de komende tien dagen.

Na afloop wordt de starter verdeeld en doorgegeven aan anderen. Op die manier ontstaat een soort kettingreactie van bakkers die hun Herman weer delen met nieuwe mensen.

Het sociale aspect is een belangrijk onderdeel van de traditie. Niet voor niets staat Herman bekend als de vriendschapscake.

Is Herman cake gefermenteerd?

Ja, Herman cake maakt gebruik van fermentatie.

De gist in de starter zet een deel van de suikers om in koolzuurgas en kleine hoeveelheden alcohol. Hierdoor ontstaan luchtbelletjes en krijgt de starter een licht gefermenteerd karakter.

De fermentatie is veel milder dan bij zuurdesem, kombucha of melk kefir, maar het proces is vergelijkbaar: micro-organismen zetten voedingsstoffen om en zorgen voor smaakontwikkeling.

Tijdens het verzorgen van Herman kun je merken dat:

• de starter luchtbelletjes vormt;
• het volume iets toeneemt;
• de geur licht zoet en gistachtig wordt;
• de starter dunner of juist wat luchtiger wordt.

Hoe werkt Herman de vriendschapscake?

Traditioneel verloopt het proces in tien dagen.

Dag 1

Je ontvangt een portie Herman starter.

Dag 2 tot en met 4

Roer de starter dagelijks door.

Dag 5

Voeg extra ingrediënten toe, meestal:

• bloem
• suiker
• melk

Dag 6 tot en met 9

Roer dagelijks door.

Dag 10

Voeg opnieuw bloem, suiker en melk toe.

Daarna verdeel je de starter in meerdere porties:

• één portie gebruik je zelf voor een cake;
• de overige porties geef je weg.

Herman cake recept

Onderstaand recept is een klassieke variant van Herman de vriendschapscake.

Ingrediënten

• 1 portie Herman starter (ong 350 g)
• 200 gram bloem
• 150 gram suiker
• 2 eieren
• 100 gram gesmolten boter of 100 ml neutrale olie
• 1 theelepel kaneel
• 1 theelepel bakpoeder
• snuf zout

Optioneel:

• 1 appel in blokjes
• rozijnen
• walnoten
• amandelen

Bereiding

1. Verwarm de oven voor op 175 graden Celsius.
2. Meng de starter met de eieren, olie of boter en suiker.
3. Voeg bloem, kaneel, bakpoeder en zout toe.
4. Meng tot een glad beslag.
5. Voeg eventueel appel, rozijnen of noten toe.
6. Giet het beslag in een ingevette cakevorm.
7. Bak ongeveer 45 tot 60 minuten tot de cake gaar is.

Laat de cake volledig afkoelen voordat je hem aansnijdt.

Hoe smaakt Herman cake?

De smaak van Herman cake wordt vaak omschreven als:

• licht zoet;
• zacht en luchtig;
• vergelijkbaar met kruidcake of appelcake;
• subtiel gistachtig.

Omdat de starter gefermenteerd is, krijgt de cake net iets meer diepgang in smaak dan een gewone cake.

Veel mensen voegen kaneel en appel toe, omdat deze smaken goed passen bij het licht gefermenteerde karakter van de cake.

Kun je zelf een Herman starter maken?

Ja, je hoeft niet per se een starter van iemand anders te krijgen.

Je kunt zelf beginnen met:

• 250 gram bloem
• 250 ml melk
• 100 gram suiker
• 1 zakje droge gist (7 g)

Meng alles in een ruime kom en laat het mengsel afgedekt op kamertemperatuur staan. Vanaf dat moment volg je hetzelfde schema van voeren en verzorgen.

Hoewel de traditie voorschrijft dat je een starter van iemand ontvangt, kiezen veel mensen tegenwoordig ervoor om zelf een Herman starter te maken. 

Moet Herman in de koelkast?

Traditioneel blijft Herman tijdens de tien dagen op kamertemperatuur staan.

Daardoor kan de fermentatie goed verlopen.

Belangrijk is wel dat:

• de kom groot genoeg is;
• de starter kan ademen;
• je hem niet luchtdicht afsluit.

Wanneer je de fermentatie wilt vertragen, kun je Herman tijdelijk in de koelkast zetten. Houd er rekening mee dat het proces dan langzamer verloopt.

Geen vrienden om Herman aan door te geven?

Geen probleem. Hoewel Herman de vriendschapscake bekendstaat als een cake die je deelt met vrienden, familie of collega’s, hoef je dat natuurlijk niet te doen. Misschien wil je eerst eens kijken of je Herman cake überhaupt lekker vindt voordat je anderen enthousiast maakt. In dat geval is het zonde om een grote hoeveelheid starter te maken waar je vervolgens mee blijft zitten. Gelukkig kun je het recept eenvoudig verkleinen. Je kunt een kleinere starter maken die precies genoeg oplevert voor één cake, zonder dat je meerdere porties hoeft weg te geven. Heb je toch wat starter over? Dan kun je die enkele dagen in de koelkast bewaren voor een volgende cake of invriezen voor later gebruik. Zo kun je op een laagdrempelige manier kennismaken met Herman cake, zonder dat je liters beslag hoeft weg te gooien.

Recept voor een mini Herman starter

Met dit recept maak je een kleinere versie van Herman die perfect is als je de vriendschapscake voor het eerst wilt uitproberen.

Dag 1: de starter maken

Meng in een ruime kom:

• 100 gram bloem
• 100 ml melk
• 40 gram suiker
• 3 gram droge gist (ongeveer 1 theelepel)

Roer alles goed door elkaar. Dek de kom af met een schone theedoek of een los deksel en laat hem op kamertemperatuur staan.

Dag 2 t/m 4

Roer de starter dagelijks één keer door.

Dag 5: eerste voeding

Voeg toe:

• 50 gram bloem
• 50 ml melk
• 20 gram suiker

Roer alles goed door.

Dag 6 t/m 9

Roer de starter dagelijks één keer door.

Dag 10: tweede voeding

Voeg opnieuw toe:

• 50 gram bloem
• 50 ml melk
• 20 gram suiker

Roer goed door.

Nu is je mini Herman klaar voor gebruik. Je hebt ongeveer 400 tot 500 gram starter, wat voldoende is voor één cake.

Mini Herman cake bakken

Gebruik voor één cake:

• ongeveer 350 gram Herman starter
• 150 gram bloem
• 100 gram suiker
• 1 ei
• 75 ml gesmolten boter of olie
• 1 theelepel kaneel
• 1 theelepel bakpoeder
• snuf zout

Eventueel kun je nog toevoegen:

• 1 appel in blokjes
• een handje rozijnen
• wat walnoten of amandelen

Bak de cake ongeveer 40 tot 50 minuten op 175 graden Celsius, totdat een satéprikker er schoon uitkomt.

Zo kun je eenvoudig ontdekken waarom Herman de vriendschapscake al generaties lang zo populair is, zonder meteen een hele stapel bakjes starter aan je vrienden op te dringen. 

Veelgestelde vragen over Herman cake

Kan Herman cake beschimmelen?

Ja. Als de starter verkeerd wordt bewaard of besmet raakt met ongewenste bacteriën of schimmels, kan hij bederven.

Zie je schimmel of ruikt de starter onaangenaam zuur of rot? Gooi hem dan weg.

Kun je Herman invriezen?

Ja. Een Herman starter kan prima worden ingevroren. Na ontdooien heeft hij soms een dag nodig om weer actief te worden.

Is Herman cake hetzelfde als zuurdesem?

Nee. Beide maken gebruik van fermentatie, maar zuurdesem werkt met wilde gisten en melkzuurbacteriën. Herman wordt meestal gestart met bakkersgist en bevat veel meer suiker. Ben je nieuwsgierig naar andere gefermenteerde baksels? Bekijk dan ook eens mijn zuurdesem cake recept, waarin zuurdesemstarter de hoofdrol speelt.

Hoeveel starter geef je door?

Op dag 10 wordt Herman traditioneel verdeeld in vier gelijke delen van ongeveer 350 gram. Eén deel gebruik je voor je eigen cake en de overige drie delen geef je weg aan vrienden of familie.

Kun je Herman cake zonder suiker maken?

Dat wordt lastig. De suiker is een belangrijke voedingsbron voor de gist tijdens de fermentatie. Wel kun je experimenteren met minder suiker in het uiteindelijke cakebeslag.

Kun je rauwe melk gebruiken voor Herman cake?

Ja, je kunt rauwe melk gebruiken in plaats van gepasteuriseerde melk. Rauwe melk bevat van nature melkzuurbacteriën en enzymen die de fermentatie kunnen beïnvloeden. Hierdoor kan de starter iets actiever worden en een subtiel complexere smaak ontwikkelen. Omdat Herman cake uiteindelijk wordt gebakken en relatief veel suiker bevat, is het verschil meestal minder groot dan bij gefermenteerde zuivelproducten zoals kefir of yoghurt.

Meer leren over fermenteren?

Vind je het leuk om te experimenteren met gefermenteerde recepten zoals Herman cake? Dan vind je het waarschijnlijk ook interessant om zelf groenten te fermenteren, waterkefir te maken of met zuurdesem aan de slag te gaan.

Bekijk ook mijn artikel over groenten fermenteren.

of

Bekijk de online cursus fermenteren die ik aanbeveel.

Herman de vriendschapscake: een stukje baktraditie

In een tijd waarin veel recepten online worden gedeeld, heeft Herman de vriendschapscake iets nostalgisch. Je ontvangt niet alleen een recept, maar ook een levende starter die je verzorgt, voedt en uiteindelijk weer doorgeeft aan anderen.

Voor liefhebbers van fermenteren is Herman cake een leuke kennismaking met de wereld van fermentatie. Het proces is eenvoudig, de ingrediënten zijn goedkoop en het resultaat is een heerlijke cake die je samen met anderen kunt delen.

Dat maakt Herman de vriendschapscake niet alleen een lekker bakproject, maar ook een traditie die mensen met elkaar verbindt.