fliermarianne@gmail.comEr zijn van die smaken die meteen voelen als zomer. Aardbeien, citroen, munt, ijskoude kombucha in de tuin… en vlierbloesem.
Vlierbloesem heeft zo’n lichte, bloemige smaak die bijna niet te vergelijken is met iets anders. Een beetje fris, een beetje honingachtig, een beetje citrusachtig en vooral heel gezellig. Alsof je een zonnige wandeling in een glas schenkt.
En het leuke is: je kunt heel makkelijk zelf vlierbloesem siroop maken.
Je hebt er geen ingewikkelde spullen voor nodig. Alleen verse vlierbloesemschermen, water, suiker en citroen. Daarna kun je de siroop gebruiken in water, bruiswater, desserts, cocktails, yoghurt, kombucha of waterkefir.
Maak je nog geen kombucha of waterkefir, maar lijkt het je wel leuk om daarmee te beginnen? Dan is dit meteen een mooie smaak om in je achterhoofd te houden. In de online cursus fermenteren leer je stap voor stap hoe je onder andere kombucha, waterkefir en andere gefermenteerde producten maakt. Zo kun je straks niet alleen vlierbloesem siroop maken, maar er ook echt je eigen bruisende fermentatiedrankjes mee op smaak brengen.
Bekijk hier de online cursus fermenteren
In dit artikel laat ik je zien hoe je zelf vlierbloesem siroop maakt en hoe je vlierbloesem ook kunt gebruiken in je tweede fermentatie van kombucha of kefir.
Wat is vlierbloesem?
Vlierbloesem is de bloesem van de vlier. In het voorjaar en begin van de zomer krijgt de vlier grote, platte bloemschermen met kleine roomwitte bloemetjes.
Die bloemetjes ruiken heerlijk zoet en bloemig. Precies die geur wil je vangen als je vlierbloesem siroop maakt.
De vlier groeit op veel plekken in Nederland en België. Je vindt hem vaak langs bosranden, fietspaden, parken, weilanden en in verwilderde tuinen.
Let wel goed op dat je zeker weet dat je de juiste plant plukt. Pluk nooit zomaar iets als je twijfelt.
Vlierbloesem boom of struik?
Veel mensen zoeken naar een “vlierbloesem boom”, maar eigenlijk groeit de gewone vlier meestal als grote struik of kleine boom.
Hij kan behoorlijk hoog worden en heeft in de bloeitijd opvallende witte bloemschermen. Later in het jaar ontstaan daar donkere vlierbessen uit.
Voor vlierbloesem siroop gebruik je de bloemen, dus niet de bessen.
Wanneer is vlierbloesem bloeitijd?
De bloeitijd van vlierbloesem is meestal van mei tot en met juni.
Het precieze moment hangt af van het weer. Na een warme periode kan de vlier eerder bloeien, terwijl het na een koud voorjaar wat later kan zijn.
De beste tijd om vlierbloesem te plukken is op een droge, zonnige dag. Dan ruiken de bloemen het sterkst en zit er veel aroma in.
Pluk liever niet direct na een flinke regenbui, want dan is een deel van het stuifmeel en de geur weggespoeld. En juist dat wil je in je siroop hebben.
Hoe herken je goede vlierbloesem?
Goede vlierbloesem herken je aan:
- volle bloemschermen met veel kleine witte bloemetjes
- een frisse, zoete, bloemige geur
- bloemen die mooi open zijn
- geen bruine of verwelkte randjes
- geen muffe geur
Ruik er altijd even aan. Vlierbloesem moet lekker bloemig ruiken. Als het muf of vies ruikt, laat je het beter hangen.
Pluk ook niet langs drukke wegen of plekken waar honden vaak lopen. Zoek liever een rustige plek.
Vlierbloesem siroop maken
Zelf vlierbloesem siroop maken is echt niet moeilijk. Je laat de bloemschermen trekken in suikerwater met citroen. Daarna zeef je alles en giet je de siroop in schone flessen.
Ingrediënten
Voor ongeveer 1 liter vlierbloesem siroop:
- 15 tot 20 vlierbloesemschermen
- 1 liter water
- 750 gram tot 1 kilo suiker
- 1 biologische citroen in plakjes
- eventueel extra citroensap naar smaak
Wil je een wat minder zoete siroop? Gebruik dan 750 gram suiker. Wil je hem langer kunnen bewaren en wat dikker maken? Gebruik dan 1 kilo suiker.
Verder nodig
- grote pan of kom
- fijne zeef
- kaasdoek, schone theedoek of koffiefilter
- schone glazen flessen
Zo maak je vlierbloesem siroop
Stap 1: pluk de vlierbloesem
Pluk de vlierbloesem op een droge dag. Kies mooie, open bloemschermen die lekker ruiken.
Schud ze buiten voorzichtig uit, zodat eventuele kleine beestjes eruit kunnen. Was de bloemen liever niet onder de kraan, want dan spoel je veel smaak weg.
Stap 2: maak suikerwater
Verwarm het water met de suiker in een pan. Roer tot de suiker is opgelost.
Het hoeft niet lang te koken. Zodra de suiker is opgelost, kun je het vuur uitzetten.
Laat het suikerwater even afkoelen tot het warm is, maar niet meer kokend heet.
Stap 3: voeg vlierbloesem en citroen toe
Doe de vlierbloesemschermen in een grote kom of pan. Voeg de plakjes citroen toe en giet het warme suikerwater eroverheen.
Zorg dat de bloemen zoveel mogelijk onder staan.
Stap 4: laat trekken
Dek de kom of pan af en laat de vlierbloesem 12 tot 24 uur trekken.
Ik vind 24 uur het lekkerst, omdat de smaak dan net wat voller wordt. Maar als je de bloemen ’s ochtends hebt geplukt en ’s avonds verder wilt, kan 12 uur ook prima.
Zet het mengsel bij voorkeur koel weg, zeker als het warm is in huis.
Stap 5: zeef de siroop
Zeef de siroop door een fijne zeef met een kaasdoek, schone theedoek of koffiefilter.
Zo haal je de bloemetjes, citroen en kleine stukjes eruit.
Stap 6: verwarm nog even en bottel
Giet de gezeefde siroop terug in een pan en breng kort aan de kook.
Giet de hete siroop daarna in goed schoongemaakte, hete gesteriliseerde flessen. Sluit de flessen direct af.
Laat afkoelen en bewaar koel en donker.
Hoe lang kun je vlierbloesem siroop bewaren?
Als je schoon werkt en de siroop heet in gesteriliseerde flessen giet, kun je vlierbloesem siroop meestal een paar maanden bewaren op een koele, donkere plek.
Na openen bewaar je de fles in de koelkast. Gebruik altijd je neus en ogen. Ruikt het vreemd, zie je schimmel of ontstaat er druk op de fles? Dan niet meer gebruiken.
Wil je zekerder zijn van langere houdbaarheid, gebruik dan wat meer suiker en werk extra schoon.
Waar smaakt vlierbloesem naar?
De smaak van vlierbloesem is bloemig, fris en licht zoet. Sommige mensen proeven er ook iets honingachtigs of citrusachtigs in.
Dat maakt vlierbloesem heel geschikt voor frisse drankjes. Denk aan:
- bruiswater met vlierbloesem siroop
- water met citroen en munt
- kombucha met vlierbloesem
- waterkefir met vlierbloesem
- cocktails of mocktails
- yoghurt of kwark
- pannenkoeken
- ijs of desserts
Zelf vind ik vooral de combinatie met citroen, munt en bruisend water erg lekker.
Vlierbloesem in kombucha
Nog geen kombucha in huis? Dan kun je deze stap natuurlijk bewaren voor later. Kombucha maken klinkt misschien ingewikkeld, maar als je eenmaal weet hoe het proces werkt, is het vooral een kwestie van ritme krijgen. In de online cursus fermenteren leer je precies hoe je veilig en praktisch start met kombucha en andere fermentaties.
Als je kombucha maakt, kun je vlierbloesem heel goed gebruiken in de tweede fermentatie.
Dat kan op twee manieren:
- met vlierbloesem siroop
- met verse vlierbloesemschermen
Beide kan, maar ze geven net een ander resultaat.
Kombucha met vlierbloesem siroop
Dit is de makkelijkste manier.
Doe per flesje kombucha ongeveer 1 tot 2 eetlepels vlierbloesem siroop. Vul aan met kombucha, laat wat ruimte over bovenin de fles en sluit goed af.
Laat 1 tot 3 dagen op kamertemperatuur staan voor de tweede fermentatie. Zet daarna in de koelkast.
Let op: omdat siroop suiker bevat, kan er extra koolzuur ontstaan. Open de fles dus voorzichtig.
Kombucha met verse vlierbloesem
Je kunt ook een klein stukje vlierbloesemscherm toevoegen aan je flesje kombucha.
Gebruik niet te veel. Vlierbloesem heeft een subtiele smaak, maar verse bloemen kunnen ook snel overheersen.
Een klein schermpje of een paar bloemetjes is vaak al genoeg. Combineer eventueel met een schijfje citroen.
Laat 1 tot 2 dagen fermenteren, proef en zet daarna in de koelkast.
Vlierbloesem in waterkefir
Ook waterkefir is heerlijk met vlierbloesem.
Voor waterkefir gebruik je vlierbloesem vooral in de tweede fermentatie, dus nadat je de kefirkorrels eruit hebt gezeefd.
Waterkefir met vlierbloesem siroop
Doe 1 eetlepel vlierbloesem siroop in een flesje waterkefir. Laat 1 tot 2 dagen op kamertemperatuur staan en zet daarna koud.
Omdat waterkefir vaak al wat sneller bruisend wordt, zou ik voorzichtig beginnen met de hoeveelheid siroop.
Waterkefir met verse vlierbloesem
Voeg een klein stukje vlierbloesemscherm toe aan je flesje waterkefir voor de tweede fermentatie.
Lekker met citroen of limoen.
Ook hier geldt: niet te veel, want bloemen kunnen snel een wat zware smaak geven als je ze lang laat trekken.
Vlierbloesem siroop of verse vlierbloesem gebruiken?
Allebei kan.
Vlierbloesem siroop is handig als je:
- makkelijk wilt doseren
- de smaak langer wilt bewaren
- snel een drankje wilt maken
- je kombucha of kefir iets zoeter wilt maken
- geen verse vlierbloesem meer hebt
Verse vlierbloesem is leuk als je:
- net hebt geplukt
- een subtiele smaak wilt
- graag experimenteert
- de pure bloesemsmaak wilt gebruiken
- maar een kleine hoeveelheid nodig hebt
Mijn voorkeur? Voor gemak zou ik de siroop maken. Maar als ik toch net verse vlierbloesem heb, doe ik gerust een schermpje in mijn kombucha of waterkefir.
Tips voor fermenteren met vlierbloesem
- Gebruik altijd schone flessen.
- Laat genoeg ruimte over in de fles.
- Begin met weinig siroop of bloemen.
- Open de fles voorzichtig, zeker bij warm weer.
- Zet de fles in de koelkast zodra de smaak en prik goed zijn.
- Gebruik liever geen bloemen die langs een drukke weg groeien.
- Laat verse bloemen niet te lang in je drankje zitten.
Fermenteren blijft een beetje spelen. Soms is het resultaat precies goed en soms denk je: oké, dit was een experiment.
Dat hoort erbij.
Makkelijke combinaties met vlierbloesem
Wil je variëren? Probeer dan eens:
- vlierbloesem en citroen
- vlierbloesem en munt
- vlierbloesem en limoen
- vlierbloesem en aardbei
- vlierbloesem en komkommer
- vlierbloesem en gember
- vlierbloesem en groene thee kombucha
Vooral vlierbloesem met citroen blijft een klassieker. Fris, licht en zomers.
Mijn conclusie
Vlierbloesem siroop maken is een van de leukste manieren om de smaak van de lente te bewaren.
Je hebt maar een paar ingrediënten nodig en je kunt de siroop op allerlei manieren gebruiken. In water, bruiswater, desserts, maar ook in kombucha en waterkefir.
En dat vind ik misschien nog wel het leukste: zo’n ouderwetse siroop past perfect bij moderne fermentatiedrankjes.
Dus zie je ergens mooie vlierbloesem bloeien? Pluk een paar schermen, maak er siroop van en probeer vooral ook eens een scheutje in je kombucha of kefir.
Dat smaakt echt naar zomer in een glas.
En wil je niet alleen siroop maken, maar ook echt leren hoe je zelf kombucha, waterkefir, gefermenteerde groenten en andere fermentaties maakt? Dan is de online cursus fermenteren een fijne plek om te beginnen. Je leert stap voor stap hoe fermenteren werkt, zodat je niet zomaar wat doet, maar begrijpt wat er in je potten en flessen gebeurt.
